《《平民ê基督传》》

 | | | 转寄

Tē it koàn Tī Κhí-thâu 第一卷 Tī起头「第一章 未有世界，伊to̍h已经Tī-Teh」之三

作者 Tâi-e̍k:Ko Tek-chiong, Siu-tèng: Chng Hūi-phêng&Lîm Chùn-io̍k 2020.12.27

Iô-há-neh chai tī bōe hòa-sin ê í-chêng, chhin-chhiūⁿ tī tē-bīn chiūⁿ ê khóan-sit, I ū tùi chū-jiân, lí-sèng, liông-sim, lâi khé-sī hit-ê bû-hān liōng ê Siōng-tè. Só͘-í iū chhái-iōng tong-sî Hi-lī-nî lâng, Iû-thài lâng, tī su-sióng kài só͘ koàn-ēng hit kù "Siōng-tè ê tō" ê ōe, lâi kiàn-chèng kóng, "Tī khí-thâu ū tō." Ēng chit jī "tō” lâi piáu-bêng Ki-tok, chho͘-chho͘ thiaⁿ-liáu, sī kî-kòai ê khóan. Chóng-.sī kî-si̍t ū piáu-bêng chit-ê sù-tô͘ ê tiong-sim su-sióng, koh-chài iā ū lī-piān ê só͘-chāi, in-ūi tong-sî Hi-lī-nî lâng ê tiat-ha̍k í-ki̍p Iû-thài lâng ê su-sióng, lóng kiōng-thong kòan-sì teh ēng hit kù ōe. Chiàu Hi-lī-nî ê tiat-ha̍k su-sióng, kán-lio̍k lâi kóng, lâng sī bē-tàng khòaⁿ-kìⁿ, iā bē-tàng bong tio̍h bān-mi̍h ê bû-hān liōng ê gôan-thâu. Lán chí-ū thang tùi lán ê sin-piⁿ, tī sè-kài tiong, I só͘ hián-hiān ê lâi bat I. Só͘-í in ū ēng hit kù súi-súi, chhin-chhiūⁿ si ê phì-jū, lâi chheng-ho͘ Siōng-tè só͘ hián-hiān ê, kiò-chò sī "I ê tō."

Chhiáⁿ lâi siūⁿ hit-ê lí-khì. Nā lūn lán lâng bô-lūn sī siáⁿ-lâng, sī án-chóaⁿ teh piáu-hiān i ê sim-su í-ki̍p i ê lāi-bīn seng-oa̍h? Chí-ū sī tùi i só͘ kóng-chhut ê ōe. Tùi i só͘ kóng ê ōe, ū piáu-hiān i pún-sin, tùi i pún-sin kah lán kau-pôe, lâi siông-sè soat-bêng i ê sim-su, í-ki̍p i ê kám-chêng, lâi si̍t-hêng i ê ì-hiòng. Tùi i ê sim-su, ì-hiòng só͘ hoat-chhut ê ōe, ū piáu-hiān chhut i ê lāi-bīn cheng-sîn kah i ê sèng-tē. Só͘-í kóng tùi i ê ōe lán thang bat i.

Taⁿ lán beh cháiⁿ-iūⁿ thang lâi bat hit-ê bû-hān liōng, bē-tàng khòaⁿ-kìⁿ, bē-tàng bat ê Siōng-tè? Chí-ū thang tùi lâng ê liông-sim, kî-ī ê oa̍h-miā, tōa-hong í-ki̍p chheng-thian pe̍k-ji̍t, mê-kan ê kiong-chhong, kî-ī ê phah-phú-kng, súi ê tē-bīn, êng-kng ê hái tiong, í-ki̍p hit-ê teh iúⁿ-chhī sè-kan lâng ê n̂g-kim sek ê be̍h-hn̂g, tùi chiah-ê hiān-siōng, thang lâi bat I. Chiah-ê sī Siōng-tè ê hián-hiān, sī I tùi lâng só͘ kóng ê ōe, to̍h sī I ê tō, bô-lūn siáⁿ khóan khùi-la̍t lâi chhòng-chō chiah-ê, liân ī-pang lâng ê tiat-ha̍k chiá to sêng-jīn kóng, che sī "chì-kôan-.ê ê tō."

Si̍t-chāi ī-pang lâng ê su-sióng, sī kan-taⁿ ē-thang siūⁿ kàu chia niā-niā. Chóng-.sī chit-ê sù-tô͘ ê su-sióng, sī chìn-ji̍p koh-khah chhim, i chai-iáⁿ ū chi̍t-ê khah oân-chôan ê hián-hiān tī-.leh. In-ūi saⁿ nî kú ê tiong-kan, koh kah i chò-hóe kiâⁿ tī Pa-le̍k-su-teng ê chhân-hn̂g, taⁿ i chai, I sī hit-ê khah oân-chôan ê hián-hiān, sī Siōng-tè tùi sè-kan só͘ kóng-chhut ê tō. Só͘-í koh sòa-chiap kóng, "Τō ū chiâⁿ-chò jio̍k-thé." Chit-ê tō, to̍h sī tī goân khì-thâu, tī bî-biāu ê chū-jiân, sîn-pì ê oa̍h-miā, ū piáu-hiān Siōng-tè ê, kiat-kio̍k kàu hit-ê sî-kî móa, to̍h chiâⁿ-chò chi̍t-ê khah oân-chôan ê hián-hiān. "Τō chiâⁿ jio̍k-thé, khiā-khí tī lán tiong-kan, ū in-tián kah chin-lí móa-móa." Che to̍h sī Siōng-tè ê khé-sī ê ke̍k-tiám, m̄-nā sī Siōng-tè khé-sī I ê khùi-la̍t í-ki̍p I ê úi-tāi, ia̍h sī khé-sī I ê sim, I ê bû-hān liōng ê iú-ài kah thiàⁿ-thàng. Tùi lán chai Iô-há-neh teh ēng chit kù lâi chheng-ho͘ I Siōng-tè ê tō, hit-ê chôan cheng-sîn sī chhin-chhiūⁿ chit khóan.

约翰知tī未化身ê以前，亲像tī地面chiūⁿ ê款式，他有tùi自然、理性、良心，来启示hit-ê无限量ê上帝。所以又采用当时希利尼人、偤太人，tī思想界所惯用hit句「上帝ê道」ê话，来见证讲，「Tī起头有道。」用chit字「道」来表明基督，初初听了，是奇怪ê款。总是其实有表明chit-ê使徒ê中心思想，koh再也有利便ê所在，因为当时希利尼人ê哲学以及偤太人ê思想，lóng共通惯势teh用hit句话。照希利尼ê哲学思想，简略来讲，人是bē-tàng看见，也bē-tàng摸tio̍h万物ê无限量ê源头。咱只有thang tùi咱ê身边，tī世界中，他所显现ê来bat他。所以in有用hit句súi-súi，亲像诗ê譬喻，来称呼上帝所显现ê，叫做是「他ê道。」

请来想hit-ê理气。若论咱人无论是谁，是án怎teh表现伊ê心思以及伊ê内面生活？只有是tùi伊所讲出ê话。Tùi伊所讲ê话，有表现伊本身，tùi伊本身kah咱交陪，来详细说明伊ê心思，以及伊ê感情，来实行伊ê意向。Tùi伊ê心思、意向所发出ê话，有表现出伊ê内面精神kah伊ê性地。所以讲tùi伊ê话咱thang bat伊。

Taⁿ咱beh怎样thang来bat hit-ê无限量，bē-tàng看见，bē-tàng bat ê上帝?只有thang tùi人ê良心、奇异ê活命、大风以及青天白日，暝间ê穹仓、奇异ê phah-phú-kng、súi ê地面、荣光ê海中，以及hit-ê teh养饲世间人ê黄金色ê麦园，tùi chiah-ê现象，thang来bat他。Chiah-ê是上帝ê显现，是他对人所讲ê话，to̍h是他ê道，无论啥款气力来创造chiah-ê，连异邦人ê哲学者都承认讲，这是「至高--ê ê道。」

实在外邦人ê思想，是kan-taⁿ ē-thang想到chia niā-niā。总是chit-ê使徒ê思想，是进入koh-khah深，伊知影有一个khah完全ê显现tī-.leh。因为三年久ê中间，koh kah伊做伙行tī巴勒斯坦ê田园，taⁿ伊知，他是hit-ê khah完全ê显现，是上帝对世间所讲出ê道。所以koh续接讲，「道有成做肉体。」Chit-ê道，to̍h是tī源起头，tī微妙ê自然、神秘ê活命，有表现上帝ê，结局到hit-ê时期满，to̍h成做一个khah完全ê显现。「道成肉体，khiā起tī咱中间，有恩典kah真理满满。」这to̍h是上帝ê启示ê极点，m̄-nā是上帝启示他ê气力以及他ê伟大，亦是启示他ê心，他ê无限量ê友爱kah疼痛。Tùi咱知约翰teh用chit句来称呼他上帝ê道，hit-ê全精神是亲像chit款。