《《平民ê基督传》》

| | | 转寄

Tē Jī koàn Ki-tok lâi ê sî 「Tē jī chiuⁿ Chhù-lí Kàng-tàn」 第二卷 基督来ê时「第二章 处女降诞」(4/4)

Taⁿ chòe-āu lán ài lâi kóng-khí, bô pó-siú chit-ê kà-sī tī lán Ki-tok-tô͘ ê sìn-gióng ê lāi-bīn, sī bōe ēng-tit ê lí-iû. Ū Ki-tok-tô͘, khiok sī ke̍k sió sò͘ bat teh iau-kiû kóng, lán tio̍h tùi lán ê Sìn-keng lâi san-tû chit kù,"i tùi Sèng Sîn ê koân-lêng tâu-thai, tùi chāi-sek-lí Mâ-lí-ah chhut-sì" ê ōe khí-lâi, ǹg-bāng ē-thang hō͘ hiah-ê chiâⁿ-si̍t teh giâu-gî ê lâng khah pêng-an.

Lūn-khí lâng ài giâu-gî i ê chhù-lí Kàng-tàn ê sū, khiok m̄-sī kīn-tāi sin-sin ê tāi-chì. C hit-khoán giâu-gî sǹg sī chū chá-chá siat-li̍p kàu-hōe ê sî, to̍h í-keng ū lah. Chhin-chhiūⁿ chū chá-chá to̍h í-keng ū chi̍t-ê īⁿ-toan chiá, kiò-chò Khé-lín-sah-suh(Cerin thus), to̍h sī Iô-ha-neh só͘ teh kong-kek ê, i sī í-keng ū teh giâu-gî chit-tiám. Í-āu tī ta̍k sî-tāi mā sī siông-siông ū khòaⁿ-kìⁿ hit-khoán lâng tī-・leh. Hiān-kim chū-jiân mā sī ū nò͘! Put-kò tī chit tiong-kan ū chi̍t hāng cheng-chha tī-・leh. Chá-chêng lóng sī kàu-hōe gōa ê lâng, lóng sī hiah-ê bô sìn Ki-tok sī sîn ê lâng, tī teh giâu-gî sio-chèⁿ i ê chhù-lí Kàng-tàn ê sū-si̍t. Só͘-í Ki-tok ê sîn-sèng kah i ê chhù-lí Kàng-tàn ê sū-si̍t, in lóng sī sio-liân chò-hóe teh sio-chèⁿ. In nā m̄ sī pêⁿ-pêⁿ chiap-la̍p, to̍h sī pêⁿ-pêⁿ kī-choa̍t. Chóng-・sī hiān-kim sī khah ài hun-khui lâi siūⁿ. Ū ê lâng chi̍t bīn sī ū sìn Ki-tok sī sîn, ia̍h chi̍t bīn sī chú-chhiòng chhù-lí Kàng-tàn ê sū, sī tio̍h pàng-hē teh, khòaⁿ-chò sī bē-tàng kái-koat ê būn-tê.

Chit-khoán chhin-chhiat ê kè-bô͘, choan-choan sī ūi-tio̍h thiàⁿ-thàng hoâi-gî chiá chiah lâi siūⁿ ê, sī ǹg-bāng Ki-tok-tô͘ ê sîn-keng hō͘ lâng khah khoài thang sìn. Kî-si̍t che sī bōe ē ê sū. Ki-tok-tô͘ ê Sìn-keng sī koat-toàn bē-tàng chhòng hō͘ i khah iông-ī sìn. In-ūi Ki-tok-tô͘ só͘ sìn ê, to̍h sī choân ú-tiū keng chòe tē-it thang chheⁿ-kiaⁿ, ûi-lân sìn ê sū, to̍h sī sìn kóng, Siōng-tè ū chiâⁿ-chò lâng! tō ū chiâⁿ jio̍k-thé!

Lán ài lán ê Sìn-keng, hō͘ lâng khah khoài thang sìn! Bē lah! Lán só͘ khòa-lū ê, sī hit-khoán chhin-chhiat ê kè-bô͘, m̄-sī ē hō͘ lâng khah khoài sìn lán ê Sìn-keng, hoán-tńg sī ē hō͘ lâng tú-tio̍h koh-khah oh-tit ê būn-tê. In-ūi nā án-ne, āu-lâi tek- khak beh ū chē-chē su-sióng-ka koh gī-lūn kóng, án-chóaⁿ Siōng-tè ē chiâⁿ-chò lâng? Hoān-nā ū chhim-tîm ê su-sióng-ka tiāⁿ-tio̍h sī ē tú-tio̍h chit chióng ê būn-tê, iā soah ài chhut-la̍t chhì-khòaⁿ ē-thang kái-koat bōe. Chhin-chhiūⁿ kó͘-chá ū chi̍t-ê īⁿ-toan chiá, sī m̄ jīn chhù-lí Kàng-tàn ê sū, iā i ū chīn só͘-ē ê khùi-la̍t lâi chhì-khòaⁿ, siūⁿ kóng,"Τī thiⁿ-・ni̍h ê Ki-tok, tī kai-sat Thê-pí-liû ê cha̍p-gō͘ nî, ū tùi hit-ê koân-koân ê só͘-chāi lo̍h-lâi, kā pún-sin kah hit sî óa saⁿ-cha̍p hòe ê tē-・ni̍h ê I-é-su kiat-liân chiâⁿ-chò it-thé."chhin-chhiūⁿ chit khoán ê siat-sióng, beh lâi pó͘-chhiong chhù-lí Kàng-tàn ê sū, lán siūⁿ siáⁿ khoán? Che sī in chòe siān ê só͘ chò, í-gōa ū chē-chē īⁿ-toan chiá ū chhut-la̍t teh chhì-khòaⁿ, Chóng-・sī bô ū khah hó ê kái-soeh. Chhì siūⁿ, kám iáu ū siáⁿ-mi̍h khah hó ê hoat-tō͘ thang lâi kiàn-chèng hō͘ lâng chi̍t bīn ē-thang sìn Ki-tok ê hòa-sin, iā koh chi̍t bīn ē-thang hui jīn i ê chhù-lí Kàng-tàn ê sū-si̍t. Chhin-chhiūⁿ án-ne, lán teh kóng khí ài kā Sìn-keng chhòng hō͘ iông-ī thang sìn, che kî-si̍t sī-bô ì-gī ê ōe.

Lán ū thiaⁿ-kìⁿ lâng teh kóng, sui-jiân I-é-su si̍t-chāi sī Iô-sé-huh kah Mâ-lí-ah lâi seⁿ ê kiáⁿ, ēng án-ne, Siōng-tè mā sī ē-thang lâi oân-sêng i ê hòa-sin ê sū-gia̍p. Chún-chò ū-iáⁿ lâi kóng, chāi Siōng-tè khiok sī bû-só͘ put-lêng. Chóng-・sī chit-ê chhù-lí Kàng-tàn ê sū-si̍t, to ū lâng teh chò-chèng, án-chóaⁿ lán kóng bōe? Chāi Siōng-tè che mā sī iông-ī, thang ēng án-ne lâi oân-sêng i ê hòa-sin ê sū-gia̍p. Chóng-・sī chāi lán che kám sī pêⁿ-pêⁿ iông-ī thang sìn ê sū? Góa teh kî-koài, án-chóaⁿ lán ài ka-kī thui-chhek Siōng-tè ê ì-sù? Ia̍h án-chóaⁿ bô beh chiap-la̍p kàu-hōe í-ki̍p sèng-chheh só͘ chú-tiuⁿ Siōng-tè só͘-ū chò ê sū? Chhin-chhiūⁿ só-sî ê hû-ha̍p tī só ê khoán-sit, i ê chhù-lí Kàng-tàn sī ū hû-ha̍p tī i ê hòa-sin ê sū-si̍t, án-chóaⁿ lán m̄ sìn?

It-tēng m̄-thang! kî-si̍t chit nn̄g-ê kàu-lí, i ê chûn-bông tiāⁿ-tio̍h sī sio kiat-liân. Lán ū keng-giām tio̍h chē-chē ê sū-si̍t, lóng sī piáu-sī án-ne. Ín chi̍t-ê lē lâi kóng, Tek-kok ū chi̍t ūi sîn-ha̍k -ka, i ū kà-sī ha̍k-seng, chi̍t bīn sìn hòa-sin ê tō-lí, ia̍h koh chi̍t bīn hui jīn chhù-lí Kàng-tàn ê sū-si̍t. Chóng-・sī kiat-kio̍k hiah-ê ha̍k-seng, nā m̄ sī pêⁿ-pêⁿ pó-siú chit nn̄g tiâu ê tō-lí, to̍h sī pêⁿ-pêⁿ pàng-sak. Chi̍t pêng ê lâng sī ná chìn-ji̍p tī chhim ê só͘-chāi, lâi liáu-kái Ki-tok sī sîn, sim-lāi tit-tio̍h tōa ê chhui-pek lâi pó-siú i ê chhù-lí Kàng-tàn ê sū-si̍t. Κoh chi̍t pêng ê lâng sī pêⁿ-pêⁿ kī-choa̍t chit nn̄g tiâu ê tō-lí, soah chiâⁿ-chò chi̍t-ê î-it sîn lūn-chiá (Unitanian).

Che sī chē-chē keng-giām, só͘-ū chí-sī lán chai ê kiat-lūn. Nn̄g tiâu ê tō-lí, sī kiâⁿ siāng tiâu ê ūn-miā. Só͘-í lâng nā ài kiàn-siat hit-khoán chiat-thiong ê sìn-gióng, khǹg chiat-thiong ê thāi-tō͘, beh lâi su-siúⁿ Ki-tok-kàu, sī hoán-tńg hō͘ i piàn-chò bô la̍t ê chong-kàu, koh iā sī put-chí bô thò-tòng ê hoat-tō͘.

Chit sî ài lán m̄-bián koh gī-lūn koan-hē lán ê Chú ê ha̍k-soat, chhiáⁿ chò-hóe lâi siūⁿ, lán só͘ thiàⁿ ê Chú ê jîn-keh. Chhiáⁿ lán ēng kî-ī kah kèng-ùi ê liām-thâu lâi siūⁿ i ê hòa-sin ê ò-biāu ê tō-lí, to̍h sī kóng, tō ū chiâⁿ jio̍k-thé! Siōng-tè ū chiâⁿ-chò lâng! Hit-ê bat àⁿ lo̍h-lâi thiàⁿ lán, iā lán iû-goân ū thiàⁿ i ê, to̍h sī Ki-tok, sī Siōng-tè ê éng-oán ê sèng kiáⁿ, sī tùi kó͘-chá í-lâi pún ū ê, chia̍p-chia̍p chhut-hiān. Chhì siūⁿ, chū chá só͘ keng-giām ê Kiù-chú tàn, ta̍k-pái nā siūⁿ-tio̍h Ki-tok ū chhut-sì lâi chò eⁿ-á, hit sî tī hit-ê tan-sûn ê sìn-gióng ê lāi-tiong, kám m̄ sī ū khoài-lo̍k kah pêng-an tī-teh? kòe-khì bô ū khòaⁿ-kìⁿ siáⁿ-mi̍h, tī chiong-lâi mā sī bô ū siáⁿ-mi̍h ē-thang khí-lâi iô-choah chit-ê sū-si̍t. Nn̄g chheng nî kú, kàu-hōe só͘ kiàn-chèng ê, iū-koh kàu-hōe éng-oán só͘ beh sòa chiap-lâi kiàn-chèng ê, to̍h sī kóng,"góa sìn I to̍k-seⁿ ê kiáⁿ, lán ê Chú I-é-su Ki-tok. I tùi Sèng Sîn ê koân-lêng tâu-thai, tùi chāi-sek-lí Mâ-lí-ah chhut-sì."

Taⁿ最后咱ài来讲起,无保守chit-ê教示tī咱基督徒ê信仰ê内面,是bōe用得ê理由。有基督徒,却是极小数bat teh要求讲,咱tio̍h tùi咱ê信经来删除chit句,「伊tùi圣神ê权能投胎,tùi在室女马利亚出世」ê话起来,ǹg望ē-thang hō͘ hiah-ê 成实teh侥疑ê人khah平安。

论起人ài侥疑伊ê处女降诞ê事,却m̄是近代新新ê tāi-chì。Chit款侥疑算是自早早设立教会ê时,to̍h已经有lah。亲像自早早to̍h已经有一个异端者,叫做Khé-lín-sah-suh(Cerin thus),to̍h是约翰所teh攻击ê,伊是已经有teh侥疑chit点。以后tī ta̍k时代mā是常常有看见hit款人tī-・leh。现今自然mā是有nò͘!不过tī chit中间有一项精差tī-・leh。早前lóng是教会外ê人,lóng是hiah-ê无信基督是神ê人,tī teh侥疑sio-chèⁿ伊ê处女降诞ê事实。所以基督ê神圣kah伊ê处女降诞ê事实,in lóng是相连做伙teh sio-chèⁿ。In若m̄是平平接纳,to̍h是平平拒绝。总是现今是khah ài分开来想。有ê人一面是有信基督是神,亦一面是主倡处女降诞ê事,是tio̍h放下teh,看做是bē-tàng解决ê问题。

Chit款亲切ê计谋,专专是为tio̍h疼痛怀疑者chiah来想ê,是ǹg望基督徒ê神经hō͘人khah快thang信。其实这是bōe会ê事。基督徒ê信经是决断bē-tàng chhòng hō͘伊khah容易信。因为基督徒所信ê,to̍h是全宇宙间最第一thang生惊,为难信ê事,to̍h是信讲,上帝有成做人!道有成肉体!

咱ài咱ê信经,hō͘人khah快thang信!Bē lah!咱所挂虑ê,是hit款亲切ê计谋,m̄是ē hō͘人khah快信咱ê信经,反转是ē hō͘人tú-tio̍h koh-khah oh得ê问题。因为若án-ne,后来的确beh有chē-chē思想家koh议论讲,án怎上帝会成做人?凡若有深沈ê思想家tiāⁿ-tio̍h是ē tú-tio̍h chit种ê问题,也soah ài出力试看ē-thang解决bōe。亲像古早有一个异端者,是m̄认处女降诞ê事,也伊有尽所会ê气力来试看,想讲:「Τī天里ê基督,tī该撒Thê-pí-liû ê十五年,有tùi hit-ê高高ê所在落来,kā本身kah hit时óa三十岁ê地里ê耶稣结连成做一体。」亲像chit款ê设想,beh来补充处女降诞ê事,咱想啥款?这是in最善ê所做,以外有chē-chē异端者有出力teh试看,总是无有khah好ê解说。试想,kám iáu有啥物khah好ê法度thang来见证hō͘人一面ē-thang信基督ê化身,也koh一面ē-thang非认伊ê处女降诞ê事实。亲像án-ne,咱teh讲起ài kā信经chhòng hō͘容易thang信,这其实是无意义ê话。

咱有听见人teh讲,虽然耶稣实在是约瑟kah马利亚来生ê kiáⁿ,用án-ne,上帝mā是ē-thang来完成伊ê化身ê事业。准做有影来讲,在上帝却是无所不能。总是chit-ê处女降诞ê事实,to有人teh做证, án怎咱讲bōe?在上帝这mā是容易,thang用án-ne来完成伊ê化身ê事业。总是在咱这kám是平平容易thang信ê事?我teh奇怪,án怎咱ài ka-kī推测上帝ê意思?亦án怎无beh接纳教会以及圣册所主张上帝所有做ê事?亲像锁匙ê符合tī锁ê款式,伊ê处女降诞是有符合tī伊ê化身ê事实,án怎咱m̄信?

一定m̄-thang!其实chit两个教理,伊ê存亡tiāⁿ-tio̍h是相结连。咱有经验tio̍h chē-chē ê事实,lóng是表示án-ne。引一个例来讲,德国有一位神学家,伊有教示学生,一面信化身ê道理,亦koh一面非认处女降诞ê事实。总是结局hiah-ê学生,若m̄是平平保守chit两条ê道理,to̍h是平平放sak。一pêng ê人是ná进入tī深ê所在,来了解基督是神,心内得tio̍h大ê催逼来保守伊ê处女降诞ê事实。Κoh一pêng ê人是平平拒绝chit两条ê道理,soah成做一个唯一神论者(Unitanian)。

这是chē-chē经验,所有指示咱知ê结论。两条ê道理,是行siāng条ê运命。所以人若ài建设hit款折衷(chiat-thiong)ê信仰,khǹg折衷ê态度,beh来思想基督教,是反转hō͘伊变做无力ê宗教,koh也是不止无妥当ê法度。

Chit时 ài咱m̄免koh议论关系咱ê主ê学说,请做伙来想,咱所疼ê主ê人格。请咱用奇异kah敬畏ê念头来想伊ê化身ê奥妙ê道理,to̍h是讲,道有成肉体!上帝有成做人!Hit-ê bat àⁿ落来疼咱,也咱犹原有疼伊ê,to̍h是基督,是上帝ê永远ê圣kiáⁿ,是tùi古早以来本有ê,chia̍p-chia̍p出现。试想,自早所经验ê救主诞,ta̍k-pái若想tio̍h基督有出世来做婴á,hit时tī hit-ê单纯ê信仰ê内中,kám m̄是有快乐kah平安tī-teh ?过去无有看见啥物,tī将来mā是无有啥物ē-thang起来摇choah chit-ê事实。两千年久,教会所见证ê,又koh教会永远所beh续接来见证ê,to̍h是讲:「我信伊独生ê kiáⁿ,咱ê主耶稣基督。伊tùi圣神ê权能投胎,tùi在室女马利亚出世。」